Nhường kỷ phần thừa kế cho người khác, ai là người chịu án phí?

Nhường phần thừa kế cho người khác thì ai chịu án phí? Và nếu người nhận thuộc diện hộ nghèo, người cao tuổi… thì họ có được miễn án phí cho cả phần tài sản được nhường hay không?

1. Nguyên tắc chung về nghĩa vụ đóng án phí chia thừa kế

Đối với vụ án liên quan đến chia tài sản chung, di sản thừa kế thì nghĩa vụ chịu án phí dân sự sơ thẩm được xác định như sau:

“Khi các bên đương sự không xác định được phần tài sản của mình hoặc mỗi người xác định phần tài sản của mình trong khối tài sản chung, phần di sản của mình trong khối di sản thừa kế là khác nhau và có một trong các bên yêu cầu Tòa án giải quyết chia tài sản chung, di sản thừa kế đó thì mỗi bên đương sự phải chịu án phí dân sự sơ thẩm theo mức tương ứng với giá trị phần tài sản mà họ được chia, được hưởng trong khối tài sản chung hoặc trong khối di sản thừa kế…”.

Nguyên tắc cốt lõi là: Ai thực tế được chia, được hưởng bao nhiêu giá trị tài sản thì phải đóng án phí tương ứng với giá trị đó.

2. Nhường phần thừa kế cho người khác thì ai chịu án phí?

Dựa trên nguyên tắc trên, trong trường hợp bản án đã tuyên rõ người B là người được nhận kỷ phần thừa kế của người A do A nhường (tặng cho) thì cần hiểu rằng B mới là người thực tế được hưởng tài sản trong khối di sản thừa kế. Quyền và nghĩa vụ của B được thực hiện theo bản án của Tòa án nên B có nghĩa vụ nộp án phí đối với kỷ phần được người khác nhường (tặng cho) chứ không phải là người A.

3. Người nhận được miễn án phí với phần tài sản được nhường trong trường hợp nào?

  • Trong thực tiễn xét xử, từng có sự không thống nhất khi có Tòa án buộc người nhận kỷ phần thừa kế thuộc diện được miễn án phí vẫn phải nộp án phí đối với phần tài sản được người khác nhường lại. Tuy nhiên, quan điểm này là chưa chính xác!
  • Theo hướng dẫn chuyên môn giải đáp vướng mắc, nếu B thuộc trường hợp được miễn án phí theo Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội thì họ được miễn án phí đối với cả phần được hưởng và phần được người khác nhường (tặng cho).
Căn cứ pháp lý cho vấn đề này được giải thích một cách thuyết phục như sau:
  • Thứ nhất, “việc miễn án phí áp dụng cho đối tượng hưởng chứ không theo phần tài sản được hưởng” nên khi đối tượng đã được miễn thì toàn bộ tài sản họ nhận được trong vụ án cũng sẽ được miễn án phí.
  • Thứ hai, việc người thừa kế nhường kỷ phần của mình cho người khác đã được Tòa án công nhận và ghi trong phần quyết định của bản án, về bản chất là Tòa án đã chia di sản theo pháp luật cho người được nhường (tặng cho).
Do đó, người nhận hoàn toàn có quyền hưởng chính sách miễn án phí cho toàn bộ khối tài sản mà Tòa án đã tuyên giao cho họ.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)

1. Em tôi nhường lại phần thừa kế đất đai cho tôi trước Tòa thì ai là người nộp án phí cho phần đất đó?

Bạn (người được nhận nhường kỷ phần) sẽ là người có nghĩa vụ nộp án phí. Vì theo quy định, bản án tuyên bạn nhận tài sản, tức là bạn là người được hưởng tài sản trên thực tế nên nghĩa vụ đóng án phí thuộc về bạn.

2. Tôi là người cao tuổi (thuộc diện miễn án phí), nếu được con gái nhường lại phần thừa kế của cháu thì tôi có phải đóng tiền án phí cho phần của cháu không?

Không. Theo hướng dẫn giải đáp nghiệp vụ, việc miễn án phí áp dụng cho đối tượng thụ hưởng (là bạn – người cao tuổi) chứ không tính theo phần tài sản. Vì vậy, bạn được miễn án phí cho cả phần thừa kế của mình và phần thừa kế do con gái nhường lại.

3. Nếu tôi từ chối nhận di sản và cũng không nhường phần đó cho ai thì sao?

Trường hợp người thừa kế không nhận di sản và cũng không nhường cho ai, Tòa án sẽ chia phần di sản này theo quy định của pháp luật. Những người nhận phần di sản này nếu thuộc trường hợp được miễn án phí thì sẽ đương nhiên được miễn án phí. Bản thân bạn không nhận tài sản nên không phát sinh nghĩa vụ nộp án phí.

# Luật sư thừa kế
# CÔNG TY LUẬT BÌNH MINH LEGAL HCMC

Để lại một bình luận